Мыекъопэ къэлэ паркым шышъхьа1ум и 1-м зич1ыгужъ къэзгъэзэжьыгъэхэм я Мафэу Адыгеим щыхагъэунэфык1ырэм фэгъэхьыгъэ ц1ыф зэхахьэ щы1агъ. Мы 1офтхьабзэм хэлэжьагъэх Адыгеим ипрезидент иадминистрацие ипащэу Бэрэтэрэ Т1алый, культурэмк1э ык1и хэутын 1офхэмк1э министрэу Хьак1эгъогъу Къэсэй, 1офш1энымк1э ык1и социальнэ хэхъоныгъэхэмк1э министрэу Шъынэхъо Байзэт, экономикэ хэхъоныгъэхэмк1э ык1и сатыумк1э министрэу Тамэ Аслъан, мэкъумэщ хъызмэтымк1э министрэу Шъхьэлэхъо Шырахьмэт, республикэм ихэбзашъхьэ хэтхэр, нэмык1эу къэп1он зыхъук1э зэк1э лъэпкъ политикэм ипащэхэр.

Мы 1офтхьабзэр зэрэзахащагъэри ащ епхыгъ, къек1ол1агъэм нахьи зэхэщак1охэр нахьыбагъ. Ц1ыф куп зэфэшъхьафхэм япащэхэри, адыгэхэм анэмык1 лъэпкъ купхэри ц1ыф зэхахьэм хэлэжьагъэх. Анахь шъхьа1эхэр ары нахь мэк1агъэхэр - зихэку къэзыгъэзэжьыгъэхэр арых, ау ахэр бэ хъунхэ ылъэк1ыщтэп. Адыгеим ащ фэдэу нэбгырэ 400- м ехъу ны1эп щыпсэурэр. Мы пчъагъэм хахъорэп, хэк1ы. Зэгорэм ар 1000-м к1ахьэщтыгъэ.

Адыгеим щыпсэухэрэм ял1ык1охэм язэ1ук1э ыц1эк1э мы 1офыгъом игугъу къыш1ыгъ "Адыгэ Хасэ" итхьаматэу Шъхьэлэхъо Аскэр. Джэпсалъэм къыщи1охэрэм ащыщ:

"... Мэхьэнэ ин зи1эу хэкужъым къэзгъэзэжъхэрэм я1офыгъо аужырэ илъэсхэм ана1э зэрэтырагъэтырэм хэпш1ык1эу къыщык1агъэу зэ1ук1эм хэлажьагъэхэм алъытэ. Мыщ зэхъок1ыныгъэу щыхъугъэхэр къыгъэлъагъо фэдэу, къуаджэу Мэфэхьаблэ унэ ныкъош1ищэу къыдэнагъэхэм яш1ын къызэтырагъэуцуагъ ык1и ахэм яухыжьын пае мылъку къагъотыным пылъхэп. К1элабэ зи1э унэгъуи 4 илъэсыи 6 хъугъэшъ зы унэ зэхэсхэу щэпсэух, ащ щы1эк1э-псэук1э тэрэз илъэп. Урысые Федерацием и Хэбзашъхьэ ихэушъхьафык1ыгъэ унашъо емылъытыгъэу, илъэсых теш1эжьыгъэу Косово зэк1э къик1ыжьыгъэ адыгэхэм Урысыем игражданствэ я1эп.

Ар зэрямы1эм къыхэк1эу зихэку къэзгъэзэжьыгъэхэр 1офш1эп1э ч1ып1эхэм а1ухьанхэ алъэк1ырэп, унэ щаш1ынэу ч1ыгу 1ахьэхэр къаратыхэрэп, зэк1эмэ афэдэу еджап1эхэм ач1эхьашъухэрэп. Ш1ош1 гъэхъугъуае нахь мыш1эми шъыпкъэу щыт, Урысыем ихэбзэгъэуцугъэ тетэу СССР-м хахьэщтыгъэ къэралыгъохэм арыт гурыт еджап1эхэр къэзыухыгъэхэр Адыгеим иапшъэрэ еджап1эхэм ыпк1э хэмылъэу ач1эхьанхэ алъэк1ыщт, ау адыгэу зихэку къэзгъэзэжьыгъэхэм ясабыйхэу, Адыгеим игурыт еджап1эхэр къэзыухыхэрэм ащ фэдэу аш1ышъурэп".

"Республикэм ихэбзэгъэуцу ык1и игъэцэк1эк1о хабзэ,- къыще1о джэпсалъэм,- адыгэ диаспорэм Урысыем щыщ тилъэпкъэгъуц1эр я1эным 1оф даш1эрэп, къэралыгъом узэрэщыпсэущт тхылъхэр къыуатынхэр, Урысыем уриц1ыфэу атхыныр, 1эк1ыбым щыпсэухэрэ 1ахьылхэр ык1и ныбджэгъухэр, тилъэпкъэгъухэм ащыщэу инвесторхэу къебгъэблэгъэнхэр нахь къины мэхъу зэпыт".

Джэпсалъэр лъэ1ук1э еухыжьы: "Мы 1офыгъом хабзэр зэрэфыщытыр зэхъок1ыныгъэнымк1э амалхэр къэгъотыгъэнхэр, хэкум къэгъэзэжьыныр къэралыгъо мэхьанэ зи1э 1офыгъоу ш1ыгъэныр". Мыщ фэдэу ащ итхагъ: "Ащ епхыгъэщт къулыкъу зэхэщэгъэныр, республикэм пшъэрылъ шъхьа1эу и1эм - адыгэ лъэпкъыр къэгъэнэгъэным ык1и хэхъоныгъэ егъэш1ыгъэным - епхыгъэ 1офш1энхэр зезыхьащтхэ пащэхэр ащ фэш1ыгъэнхэр".

1офтхьабзэр адыгэ джэгук1э лъагъэк1отагъ, ар джы лъэпкъ къэшъо зэнэкъокъухэм япхыгъэу къыбгырэ1о. Ау гущы1эу джэгу зыфи1орэм нэмык1 гуры1уак1и и1 - къэщэн-дэк1оныр ары. Джащ фэдэу мы мафэр хигъэунэфык1ынэу рихъухьагъ Иорданием къик1ыжьыгъэ тилъэпкъэгъоу Хьэдэгъэл1э Муаед. Адыгеим къыщыхъугъэ пшъашъэу Даур Марыет къыщагъ, тарихъ ч1ыгум зэпхыныгъэу дыри1эр джащ фэдэу ыгъэпытагъ. Зихэку къэзыгъэзэжьыгъэхэм я Мафэ Адыгеим зэрэщыхагъэунэфык1ыгъэм фэгъэхьыгъэу мыщ фэдэу къэт1оным джары лъапсэ фэхъугъэр: ц1ыфхэри - шъхьафэу, пащэхэри - шъхьафэу. 

© 1999-2003